Bescherm wat je liefhebt

Hoe komt de ecologische voetafdruk van een kledingstuk tot stand?

Een vrouw staat bij een lijsterbesstruik en draagt een groen Waschbär T-shirt.

Als klimaatneutraal bedrijf meten we regelmatig onze ecologische voetafdruk. Maar welke invloed hebben onze producten eigenlijk op het klimaat? Dat wilden we uitzoeken en als eerste stap hebben we de ecologische voetafdruk van een kledingstuk uitgezocht. Hoe we dat hebben gedaan en welk resultaat dit heeft opgeleverd, kun je hier lezen.

In dit verband hebben wij in eerste instantie gekeken naar een voor Waschbär gebruikelijke produktie van een T-shirt van biologisch katoen in Europa. Bij het opstellen van deCO2-balans zijn we echter niet gestopt bij de productie, maar hebben gekeken naar de hele levenscyclus van een T-shirt. We hebben dus een uitgebreide ecologische voetafdruk gemaakt, door te kijken naar de aardopwarmingsvermogen van de teelt van het biologische katoen tot dat het shirt wordt weggegooid. Dit wordt een levenscyclusanalyse genoemd. De gedetailleerde illustratie van de levenscyclusfasen van het T-shirt vind je verderop in dit artikel.

Voetafdruk van alle broeikasgassen

Hoe een product het klimaat beïnvloedt, wordt in de levenscyclusanalyse aardopwarmingsvermogen genoemd. Naast koolstofdioxide (CO2) dragen ook andere gassen bij aan het aardopwarmingsvermogen. Deze gassen worden ook meegerekend en omgerekend naar CO2-equivalenten (CO2-eq). Dit hebben wij ook gedaan. Onze CO2 voetafdruk geeft dus de hoeveelheid schadelijke uitstoot aan die bij de productie en het gebruik van een shirt ontstaat.

De meest tijdrovende stap bij het opmaken van de balans: het verzamelen van de gegevens

Om de aardopwarmingsvermogen te kunnen berekenen, moesten we alle materiaal- en energiestromen voor elke levensfase van ons shirt  bepalen. Dit betekende dat we ijverig gegevens moesten verzamelen over de biologische katoenteelt, de productieprocessen, het transport, de verpakking en het afval. Met behulp van statistieken hebben we uitgezocht hoe het shirt door de consument wordt gebruikt en hoe het aan het einde van zijn levensduur wordt weggegooid of gerecycled. Om ervoor te zorgen dat ook de indirecte uitstoot van ons shirt ook in de balans te kunnen opnemen, hebben we ook rekening gehouden met de up- en downstream processen – bijvoorbeeld voor de opwekking van elektriciteit en de gebruikte materialen.

Een lange hal waar textielgaren op klossen aan het plafond hangen. © Pulse of Fashion / Gramosis

Van het biologische katoen wordt garen gemaakt en de klossen garen worden vervolgens verder verwerkt.

De grootste uitdaging: de productieprocessen

Het is zeer tijdrovend om textielspecifieke gegevens van het productieproces te verzamelen. Dit is de reden waarom hier meestal algemeen toegankelijke gemiddelden worden gebruikt. Samen met onze leveranciers en hun leveranciers zijn we er echter in geslaagd om bijna alle specifieke gegevens over de productielocaties in onze leveringsketen te verzamelen.

Best lastig: het verfproces

Het verfproces (afwerking) laat goed zien hoe lastig het is om alle gebruikte stoffen van de productie te registreren. Bij dit proces moesten we de exacte samenstelling van de verf weten. Daarna werd berekend hoeveel van de afzonderlijke ingrediënten met een bepaalde hoeveelheid water bij het verfproces worden gebruikt en welke materiaalstromen daaruit voortvloeien voor ons shirt.

Een fragment uit het PDF-bestand over de levenscyclus van een T-shirt bij Waschbär. © Waschbär

De afwerking van een T-shirt omvat productiestappen zoals verven of bleken.

De gehele levenscyclus van ons T-shirt kun je hier in PDF formaat bekijken. Hierdoor krijg je inzicht in de klimaatschadelijke emissies per levensfase.

Het resultaat: dit is hoeveel CO2 er in een shirt zit

Nadat we alle levensfasen van ons shirt onder de loep hadden genomen, was het zaak om uit de enorme berg gegevens het aardopwarmingsvermogen te berekenen. Het resultaat: Tijdens zijn hele levencyclus stoot een Waschbär T-shirt 8,45 kg CO2-equivalenten uit. Deze waarde wordt duidelijker met een vergelijking: men zou 27 kilometer met de fiets moeten afleggen in plaats van met de auto om de uitstoot te compenseren.

Twee levensfasen domineren de CO2-balans van het shirt

Als we naar de berekeningen in onderstaande afbeelding kijken, dan zien we dat hoofdzakelijk twee levensfasen voor de uitstoot zorgen: de productie en het gebruik. De productie begint met het spinnen van de garen en eindigt bij het naaien van het shirt. Bij het gebruik wordt het shirt gedragen, gewassen en gedroogd. Het elektriciteitsverbruik is bij beide fasen grotendeels verantwoordelijk voor de CO2-uitstoot.

Fase Aardverwarmingsvermogen [kg CO2-equivalente] Verdeling in procenten
Teelt 0,14 1,71 %
Productie incl. transport (van de spinnerij tot Waschbär GmbH) 3,73 44,15 %
Distributie 0,04 0,44 %
Gebruik (dragen en wassen) 4,52 53,49 %
Afval 0,02 0,20 %
Som 8,45 100,00 %

Verdeling van het aardopwarmingsvermogen volgens de levenscyclusfasen

Dit heeft een positief effect op onze ecologische voetafdruk

Duurzame teelt van de grondstoffen en korte transportwegen hebben een positief effect op de ecologische voetafdruk. Doordat we bio-katoen gebruiken, laten we een kleinere ecologische voetafdruk achter dan bij conventioneel katoen het geval is. Ons bio-katoen komt uit Turkije en alle productiestappen vinden in EU-landen plaats – voornamelijk in Duitsland met afstanden van minder dan 50 kilometer. Dat vermindert natuurlijk ook de uitstoot.

Zo kunnen we de CO2-uitstoot van ons shirt nog verder verminderen

In de toekomst zullen we eraan werken om de CO2-uitstoot nog verder te verminderen. Een belangrijk punt is hier het elektriciteitsverbruik tijdens de productie. Tot nu toe gebruiken de leveranciers conventionele stroom dat in hun land wordt aangeboden. Om de productie klimaatvriendelijker te maken, zullen we met alle bedrijven praten om het gebruik van groene stroom onder de aandacht te brengen. Als het lukt om in alle productiefasen over te stappen naar groene stroom, dan vermindert zich de uitstoot van broeikasgassen naar 7,77 kg CO2-eq.

Bij het gebruik kan iedereen een positive bijdrage aan de ecologische voetafdruk leveren

Het aandeel CO2 dat bij het gebruik van het shirt ontstaat, komt voornamelijk door de wasmachine, droger en strijkijzer. Dat betekent: Iedereen kan de ecologische voetafdruk verbeteren met energiebesparende textielverzorging en duurzaam wassen. Je bespaart veel stroom en zo’n 17 procent uitstoot als je het T-shirt buiten droogt in plaats van in de droger.

Vrouw die een gevlochten wasmand met gele handdoeken erin de tuin in draagt. © Waschbär

Droog je was indien mogelijk zonder een droger te gebruiken om emissies te besparen.

De CO2-voetafdruk van een kledingstuk: zelfs de kleinste aanpassingen kunnen een verschil maken

Ook al is er naast het „knelpunt“ energieverbruik weinig extra speelruimte om de CO2-voetafdruk bij de productie van het T-shirt verder te verminderen, toch telt elke gram CO2 die wordt bespaard. Voor  en. Waar mogelijk zullen wij daarom ook kleine aanpassingen doorvoeren in samenwerking met onze leveranciers.

Hoe gaat het nu verder?

Met een levenscyclusanalyse kunnen we niet alleen het aardopwarmingsvermogen meten, maar ook andere milieueffecten van onze producten. Bijvoorbeeld het verbruik van grondstoffen en water. Het T-shirt dat we als voorbeeld hebben genomen, heeft laten zien hoe complex alleen al het bepalen van de CO2-balans volgens de levenscyclusanalyse is. Daarom hebben wij een modulair systeem op basis van deze methode ontwikkeld. Dit stelt ons in staat bij soortgelijke producten de ecologische voetafdruk sneller te berekenen en met elkaar te vergelijken. Op lange termijn willen we op deze manier het milieu-effect van een groot deel van de producten uit het Waschbär assortiment beoordelen.

Deel dit artikel met je vrienden

Fotocredits

  • garen-in-fabriek: © Pulse of Fashion / Gramosis
  • levensfase-afwerking: © Waschbär
  • was-wassen: © Waschbär
  • waschbaer-t-shirt: © Waschbär

Al meer dan 30 jaar is Waschbär de naam van onze Duitse shop en inmiddels 10 jaar van onze Nederlandse Eco-Shop. Onvermoeibaar is hij op zoek naar zijn favoriete eten: duurzame thema`s en ecologisch bewustzijn. Zijn nieuwste missie is lezers met spannende, interessante artikelen en adviezen in het Waschbär magazine te informeren en te vermaken.

Deine E-Mail-Adresse wird nicht veröffentlicht. Erforderliche Felder sind mit * markiert.